Hamburgers, links en spaghetti

Van de week had ik een mooie discussie met een collega van mij over de navigatie van een website. We hadden het er over of we studenten die een hamburgermenu gebruiken moesten laten slagen voor een toets. Mijn collega vindt van niet. De navigatie, zo zegt hij, is essentieel voor de gebruikers en voor de eigenaar van de site. Dat is dus niet iets wat je mag verbergen. Sterker nog, je moet er voor zorgen dat de navigatie altijd goed zichtbaar is, op elk scherm direct toegankelijk. Óók op een klein scherm. Natuurlijk heeft mijn collega hier groot gelijk in. En tóch ben ik het ook met hem oneens.

Orde

Mijn collega heeft gelijk als het om een site gaat met een erg goed doordachte navigatie. Met een heel erg goede structuur. Zo een navigatie moet je inderdaad laten zien. Die kan er voor zorgen dat de bezoeker andere delen van de site gaat bezoeken die wellicht ook relevant zijn. En dat is natuurlijk ook fijn voor de eigenaar van de site. Die wil zo veel mogelijk blije bezoekers die alle relevante informatie eenvoudig weten te vinden. Op een nieuwssite is een duidelijke opdeling in verschillende categorieën wellicht een goed idee voor een hoofdnavigatie. Maar daar zijn nog wel meer goede dingen te verzinnen. Gerelateerde content bijvoorbeeld. En dan het liefst zoals de Correspondent het doet. Naast het artikel een heleboel door de redacteur zelf verzamelde relevante links en bronnen. En onder het artikel een lijst met artikelen die wellicht óók interessant zijn voor mensen die het helemaal uit hebben gelezen. Relevante informatie op een relevante plek.

Op een heel klein scherm zul je uiteindelijk toch keuzes moeten gaan maken; bijvoorbeeld door de vraag te stellen of de betreffende navigatie belangrijker is dan de content. Ik denk dat dat in de meeste gevallen niet het geval is. En dus zal je de navigatie zo min mogelijk ruimte in willen laten nemen. Op de Correspondent veranderen de notities in de marge in eenvoudige content-links op een kleiner scherm. En voor een hoofdnavigatie zijn een hamburgermenu, of een knop met het woordje menu er op mogelijke oplossingen. Of zoals de NRC en de Guardian doen: alles wat niet meer past onder het woordje meer verbergen.

Spaghetti

Maar ik vind dat zo’n klein, verborgen menu wel vaker gebruikt kan worden. Ook op grote sites. En de reden daarvoor is een nogal cynische. Over het algemeen leidt de navigatie van een site je namelijk helemaal niet naar een weldoordachte informatie-architectuur. Veel te vaak kom je terecht in een wildgroei van contentzooi die online is geplempt zonder dat iemand er echt eens goed over nadacht. En in zo’n geval is het wat mij betreft een prima idee om die hele navigatie maar te verbergen. Je doet er namelijk helemaal niemand een plezier mee. De bezoekers niet omdat ze in een doolhof terecht komen. En de eigenaar van de site ook niet, omdat hun bezoekers verdwalen. En dus geen relevante content te zien krijgen. Voor menu’s op dit soort sites is het hamburger-icoon van drie streepjes boven elkaar eigenlijk ook niet geschikt. Veel te netjes. Dat suggereert orde. Iemand zou eens een spaghetti-icoon moeten maken waarmee we bezoekers waarschuwen dat ze een onontwarbare kluwen van willekeur gaan betreden als ze er op gaan klikken. (Dank je wel, Paul!)

Meer relevante info

Ik heb in het verleden echt wel eens aan klanten geadviseerd om die hele navigatie maar te verbergen achter zo’n gênant icoon. En eigenlijk vond de klant dat ook helemaal geen slecht idee. Die was zich er ook wel van bewust dat het in de loop der jaren uit de hand was gelopen. Maar de prioriteit lag even niet bij het opschonen van de content-berg. En, nu ik de betreffende site weer eens bekijk, daar ligt de prioriteit zo te zien nog steeds niet. Een link naar Duckduckgo zou op deze site waarschijnlijk handiger zijn voor de bezoekers dan de huidige navigatie. Zoekmachines zijn in dit soort gevallen nuttiger voor het vinden van de juiste content dan een bord met spaghetti.